De toekomst van de vergroterlamp

Discussion in 'Donkere kamer' started by Merlin, Aug 26, 2009.

  1. Merlin

    Merlin Member

    Messages:
    1,007
    Joined:
    Aug 26, 2004
    Location:
    +52° 15' 43.
    Shooter:
    4x5 Format
    Weet iemand of er goede alternatieven zijn voor halogeenlampen van 250W? Ik weet dat Harry LED lampen in de vergroter heeft. Hoe zit het met het scala van golflengtes van het licht? Die is geringer voor de LED lamp. Hoe zit het met de lichtopbrengst van LED's? Eigenlijk is de vraag of je het verschil merkt met het afdrukken. Hoe zit het met de lampen en de toekomst van de vergroter, moeten we ons zorgen maken?

    Behalve van de gewone gloeilamp wordt per 1 september de productie van de halogeenlamp boven de 75W gestopt. Aangezien veel vergroters een halogeenlamp bevatten is mijn vraag: heb je al een reservelamp? Dan is het nu de tijd om die aan te schaffen. (Het is natuurlijk altijd goed om een reservelamp te hebben, want volgens Murphy houdt de lamp er natuurlijk mee op op een zondag, als alle winkels dicht zijn.)

    (Misschien is het goedkoper om een tweedehandsvergroter van Marktplaats te halen?)
     
  2. gary mulder

    gary mulder Member

    Messages:
    980
    Joined:
    Nov 29, 2006
    Shooter:
    4x5 Format
    Op het engelse deel is hier al een draad over geweest. Voor condensor vergroters is het goed te doen met een spaarlamp. Wat betreft halogeen lampen in kleuren vergroters word het misschien wat moeilijker. Maar wat ik begrepen heb blijven dit soort specialistische projectie lampen wel in de handel. Maar de kans dat je ze nog lokaal kunt bekomen zal wel minimaal zijn. Voor me zelf heb ik maar een doosje met 5 stuks op de schap gezet. :rolleyes:
     
  3. Marc Leest

    Marc Leest Member

    Messages:
    1,267
    Joined:
    Oct 23, 2003
    Location:
    Hasselt, Bel
    Shooter:
    Multi Format
    Zoals ik de richtlijn begrijp zijn spiegelhalogeenlampen van 12V niet betrokken in de maatregel - zoals die in mijn vergroter zit ?

    Marc
     
  4. archphoto

    archphoto Member

    Messages:
    1,066
    Joined:
    Dec 14, 2008
    Location:
    Holland and
    Shooter:
    4x5 Format
    Als dat waar is, Merlin, mogen we eerdaags van alles gaan hamsteren.
    Ik had er nog niet van gehoord, zit nog een paar weekjes op 10.000km afstand.

    Let wel: stoppen met de productie is één ding, er zullen er beslist nog wel een paar in de winkel liggen, maar als je op de veel langere termijn kijkt, dan kan het zijn dat onze hobby zo langzaam aan de nek om gedraaid wordt.
    Er is trouwens een speciale regeling voor toepassingen waar het onmogelijk is om een ander type toe te passen, zoals in ovens, maar om voor elke vergroter bij de EC voor de deur te gaan staan......

    Een paar van die dingen op voorraad lijkt me geen slecht idee.

    Peter
     
  5. Jed Freudenthal

    Jed Freudenthal Member

    Messages:
    1,858
    Joined:
    Nov 22, 2004
    Location:
    Bilthoven, T
    Shooter:
    4x5 Format
    halogeenlampen

    Het is nooit een slecht idee om wat op voorraad te hebben.

    Een tijdje terug heb ik gekeken wat er zoal op LED gebied is. En dat is heel wat. (Bijv. RGB typen). Alleen dat vereist wat geknutsel en ombouw. Heb je dat achter de rug, dan denk ik dat je beter afbent. Immers het lichtrendement van de LED is veel hoger dan van de gloeidraadlamp, dus de warmteontwikkeling in het lamphuis is lager en dat is een voordeel voor de stabiliteit van het negatief bij gebruik van glasloze negatiefhouders. Bovendien is de koeling van de kop veel simpeler en dus: minder trillingen in de kop.

    Alles heeft zo zijn voordelen en nadelen.

    Jed
     
  6. Marc Leest

    Marc Leest Member

    Messages:
    1,267
    Joined:
    Oct 23, 2003
    Location:
    Hasselt, Bel
    Shooter:
    Multi Format
    Goed gezegd. Ik ben ervan overtuigd dat slimme jongens een betere oplossing qua verlichting (was er niet een draadje om een VC kop te maken met (POWER) LEDs ?)kunnen vinden dan nu mogelijk is ? .

    The future is SO bright i've to wear shades !

    -m-
     
  7. Merlin

    Merlin Member

    Messages:
    1,007
    Joined:
    Aug 26, 2004
    Location:
    +52° 15' 43.
    Shooter:
    4x5 Format
    Goed verhaal, ik zie de toekomst met optimisme te gemoed...
     
  8. gary mulder

    gary mulder Member

    Messages:
    980
    Joined:
    Nov 29, 2006
    Shooter:
    4x5 Format
    De geruststelling is me even onduidelijk. Kunnen we allemaal straks met een rokende soldeerbout zelf een LED kop in elkaar gaan knutselen ? Of als alternatief meer dan 1000 euro op tafel leggen om er een kant en klaar te bekomen ? Bovendien heb ik het angstige vermoeden dat voor mijn kleur RA-4 prints LED's niet gaan werken.
     
  9. Marco B

    Marco B Member

    Messages:
    2,981
    Joined:
    Jan 13, 2005
    Location:
    The Netherla
    Shooter:
    Multi Format
    Ik weet de details niet, maar ik denk dat zeker de halogeenlamp voorlopig niet verboden wordt. Deze heeft al een wat hoger rendenment dan de gloeilamp, en ik zag laatst, dat er juist niewe typen lampen op basis van halogeen zijn uitgebracht recent.

    Zo kwam ik een grote spotlamp tegen, waarin in de normaal ogende glazen buitenkant met reflectielaag, een halogeenlamp was ingebouwd (Denk aan die 40W spotlampen met rare vorm - smal aan de voet, dan breed aan de kop). Dat had ik echt nog nooit eerder gezien. Spots zijn nog een groot probleem op basis van spaarlamp / fluoriscentielicht, ze geven gewoon geen goed spotlicht, vanweg de uitgebreide "buizen"... Op die manier kan het wel.

    [​IMG]

    Dit type dus, maar dan met in het glas nog weer een halogeenlamp ingebouwd, ipv een gloeidraad...

    Marco
     
  10. willem

    willem Member

    Messages:
    68
    Joined:
    Aug 31, 2004
    Location:
    hoofddorp
    Shooter:
    Medium Format
    Ik heb in 2000 al enige leds (luxeon, zeer hoog vermogen) aangeschaft om er een vergroterkop mee te fabriceren. Een modelletje op mijn opemus werkte prima. Omdat ik nu een 4x5 vergroter heb staan, vond ik het wat te duur worden om ook deze om te bouwen.

    Maar er zijn, na het in elkaar zetten ervan alleen maar voordelen:

    geen bewegende deler meer, werkt met de juiste dimmer zeer nauwkeurig, laag stroomverbruik en zeer lange levensduur

    maak je geen zorgen over kleur: de grote industriele printers zoals de DURST Theta 76 werken bij gebruik van RA4 papier tegenwoordig ook gewoon met RGB leds.
     
  11. mhulsman

    mhulsman Member

    Messages:
    288
    Joined:
    Jan 18, 2007
    Location:
    Waddinxveen,
    Shooter:
    8x10 Format
    Willem,

    Heb je wat meer informatie over jouw opzet, dimmers en gebruikte led's
    Ik heb weinig verstand van electronica, maar kan wel wat nabouwen vanaf een simpel schema.
    Ik zit te denken om een 10x10 led kop te maken met groene en blauwe led's zoals beschreven in http://www.apug.org/forums/forum43/51852-converted-8x10-dichroic-leds.html
    En deze kop dan op mijn camera te monteren om deze als vergroter te gebruiken.
     
  12. Jed Freudenthal

    Jed Freudenthal Member

    Messages:
    1,858
    Joined:
    Nov 22, 2004
    Location:
    Bilthoven, T
    Shooter:
    4x5 Format
    Dit onderschrijft precies mijn vermoeden. Zeker voor kleurenwerk of variabel contrast, zijn er slechts voordelen met de RGB LEDs te verwachten. En de electronica voor een ombouw zal iemand ook nog wel op de markt brengen. Op dit moment moet je zelf nog wat bij elkaar knutselen ( of iemand vragen het voor je te doen).

    Jed
     
  13. gary mulder

    gary mulder Member

    Messages:
    980
    Joined:
    Nov 29, 2006
    Shooter:
    4x5 Format
    Daar maak ik me nu juist zorgen over, een theta 76 past vast niet in mijn budget. Laat staan dat ik er plaats voor zou hebben in mijn doka.
     
  14. Merlin

    Merlin Member

    Messages:
    1,007
    Joined:
    Aug 26, 2004
    Location:
    +52° 15' 43.
    Shooter:
    4x5 Format
    Ik dacht dat 76 x 400 cm prints jou wel zouden bekoren. :D En dit past toch net in je doka? Je moet gewoon wat van jouw spulletjes de deur uit doen. (Voor dat geld krijg je de dame er vast wel bij...:surprised:)

    [​IMG]

    Terrrring wat een joekel, die Durst...
     
  15. Ruud

    Ruud Member

    Messages:
    327
    Joined:
    Oct 1, 2005
    Shooter:
    Medium Format
  16. willem

    willem Member

    Messages:
    68
    Joined:
    Aug 31, 2004
    Location:
    hoofddorp
    Shooter:
    Medium Format
    Ook ik heb niet zoveel verstand van elektronica, maar met een beginnersgidsje kwam ik destijds al een stuk verder. Als ik voor mijn 4x5 vergroter nu een kop zou moeten maken, zou ik Luxeon 3W leds gebruiken. Er zijn nu ook 5W leds, maar die zijn wat gevoeliger. Omdat het licht van de Leds toch nog vrij gericht is, zal je voor een egale verdeling over je negatief onder de LEDs een lichtmengkamer moeten gebruiken. Voor het dimmmen van LEDs zijn zgn. P(ulse) W(idth) M(odulation) dimmers verkrijgbaar.
    Eigenlijk was mijn schema vrij simpel: een netvoeding met voldoende amperage voor alle leds (was wel even zoeken). Afhankelijk van de netvoeding enkele weerstanden. Voor het instellen per kleur de PWM dimmers. De dimmers zijn het meest complex, maar zijn kant en klaar of als bouwpakket te krijgen



    groeten,

    Willem
     
  17. AgX

    AgX Member

    Messages:
    11,200
    Joined:
    Apr 5, 2007
    Location:
    Germany
    Shooter:
    Multi Format
    Willem, dat met het `gericht´ licht begrijp ik niet. Zou het kunnen, dat jij eigenlijk `puntvormig´ bedoelde?
     
  18. Marco B

    Marco B Member

    Messages:
    2,981
    Joined:
    Jan 13, 2005
    Location:
    The Netherla
    Shooter:
    Multi Format
    Los van de mooie voorbeelden van LED koppen, zou ik toch wel eens nader willen weten of halogeenlampen uberhaupt ook onder vuur liggen op dit moment.

    Zoals al eerder aangegeven door mijzelf, zag ik laatst juist nieuwe typen op de markt komen, suggererend dat halogeen voorlopig nog niet verdwijnt.

    Lang niet iedereen is in staat om zelf zo'n LED kop te bouwen, dus een voortgaande beschikbaarheid van halogeen zou ook goed nieuws zijn.

    Is er iemand die de details kent van de nieuwe richtlijnen op dit vlak?

    Marco
     
  19. AgX

    AgX Member

    Messages:
    11,200
    Joined:
    Apr 5, 2007
    Location:
    Germany
    Shooter:
    Multi Format
  20. Marco B

    Marco B Member

    Messages:
    2,981
    Joined:
    Jan 13, 2005
    Location:
    The Netherla
    Shooter:
    Multi Format
    Een andere reden dat ik betwijfel of op korte termijn halogeen verdwijnt, is dat de meeste halogeenspots / lampenkoppen gewoon veel te klein zijn om vervangen te worden door iets anders. Spaarlamp past zeker nooit, en LED sleept ook teveel electronica met zich mee.

    Bedenk maar eens wat dat zou betekenen in een gemiddelde winkel...
     
  21. Marco B

    Marco B Member

    Messages:
    2,981
    Joined:
    Jan 13, 2005
    Location:
    The Netherla
    Shooter:
    Multi Format
    OK, bedankt, vooral die link naar de EU site in die thread verklaart veel.

    Interessant om de verschillen te lezen tussen de verscheidene typen halogeenlampen, iets waarvan ik mij maar beperkt bewust was.

    Dus het lijkt er wel op dat rond 2016 ook een deel van de halogeen eruit ligt, met vervanging door nieuwe meer efficiente halogeen typen (xenon en met name infrarood coated)

    Toch moet ik nog zien wat er in 2016 daadwerkelijke gebeurd.
     
  22. Jed Freudenthal

    Jed Freudenthal Member

    Messages:
    1,858
    Joined:
    Nov 22, 2004
    Location:
    Bilthoven, T
    Shooter:
    4x5 Format
    Ik denk dat de halogeenlampen, die in vergroters gebruikt worden niet snel verdwijnen. Deze lampen worden namelijk in de toneelwereld veel gebruikt. Zoveel dat de productie in de laatste tijd alleen nog maar hoger is.

    Dat wil niet zeggen dat het niet goed is om te kijken naar een vervanger. Zeker voor diegene die op grote formaten en op grootformaat vergroten dan wel werken zijn er duidelijke voordelen omdat je bij minder warmteontwikkeling veel hogere lichtstromen kunt bereiken. De reden dat ze deze technologie bij de Durst Theta hebben toegepast is volkomen begrijpelijk. Stel je even voor hoeveel licht je moet hebben om een druk van 4 meter te kunnen maken en tegelijkertijd de warmteontwikkeling onder bedwang te hebben.

    Jed