manual and question on Durst M805 multigraph

Discussion in 'Donkere kamer' started by swdick, Apr 30, 2011.

  1. swdick

    swdick Member

    Messages:
    22
    Joined:
    Mar 28, 2011
    Shooter:
    35mm
    Can anyone help me to the manual of the Durst 805 Mulitgraph?
    I just got one but without the manual.

    However there seems a piece missing: between the condensor (Bimacon 75) and the negative carrier (is that the english name fot it?) there is a gap of about 1 cm. I would say there should be some piece or other. Any suggestions?

    Thanks
     
  2. swdick

    swdick Member

    Messages:
    22
    Joined:
    Mar 28, 2011
    Shooter:
    35mm
    Ik zie dat ik nu ineens in de nederlandse tak zit. Het mag dus ook in het nederlands:
    Heeft iemand voor mij de gebruiksaanwijzing?

    Tussen de condensor en de negatiefhouder zit een gat van ca 1 cm. Dat lijkt mij niet zoals het hoort. Wat is er mis?
     
  3. Marco B

    Marco B Member

    Messages:
    2,981
    Joined:
    Jan 13, 2005
    Location:
    The Netherla
    Shooter:
    Multi Format
    Sorry if this remark sounds ridiculous, but I don't know if you are a novice in analog photography or not:

    - Are you absolutely sure the gap of 1 cm is not actually the space where the detachable/insertable negative carrier should be inserted, because the 1 cm gap is precisely what I would expect for the insertion space of the real negative carrier.

    The negative carrier is a separate item, it is not the metal fixed bottom "plate" with a large hole in it below which the bellows and enlarger lens unit is fixed.

    Weet je zeker dat je wel een negatief houder hebt?

    De negatief houder zou er ongeveer zo uit moeten zien, hier met zo te zien een "mask" voor 6x6 MF film in de houder, en de andere masks er naast. Deze negatief houder, met de filmstrook ertussen geklemd, schuif je vervolgens in die 1 cm spleet die jij ziet om hem te vergroten en af te drukken.

    Omdat het om een los item gaat, is de kans best groot dat bij koop van een 2e hands vergroter, de negatiefhouder mist of wordt vergeten mee te geven...

    00MWRk-38454584.JPG
     
    Last edited by a moderator: Apr 30, 2011
  4. swdick

    swdick Member

    Messages:
    22
    Joined:
    Mar 28, 2011
    Shooter:
    35mm
    Hallo Marco,
    Nee, ik ben niet nieuw in analoge fotografie maar wel nieuw met deze vergroter.
    En nee, het is niet de spleet waar de negatiefhouder in gaat maar een spleet tussen de Bimaneg houder en de Bimacon condensor.
    Hier is een (slechte) foto, waar de spleet goed op te zien is.
     

    Attached Files:

  5. Jed Freudenthal

    Jed Freudenthal Member

    Messages:
    1,858
    Joined:
    Nov 22, 2004
    Location:
    Bilthoven, T
    Shooter:
    4x5 Format
    De ruimte tussen de condensor en het negatief kan worden gebruikt om filters aan te brengen. Voor VC papier zijun dat bijvoorbeeld polymax filters. Deze filters worden meestal in een filterlade geplaatst. Deze filterlade lijkt te ontbreken. Maar met wat geknutsel maak je zelf een voorziening om de filters te kunnen plaatsen, zonder dat er een berg licht in de doka komt.

    Jed
     
  6. Marco B

    Marco B Member

    Messages:
    2,981
    Joined:
    Jan 13, 2005
    Location:
    The Netherla
    Shooter:
    Multi Format
    Eerste stap is natuurlijk om de ontbrekende filterlade bij de vorige eigenaar op te snorren. Mocht dat niet lukken, dan zijn er naast sites als e-bay, ook nog winkels in Nederland waar je misschien terecht kunt.

    - Eerste optie is ABRO in Zaandam:

    http://www.fotoabro.nl/
    Zuiddijk 60
    1501 CN Zaandam

    Hou er rekening mee dat hun site nauwelijks een weerspiegeling is van wat ze werkelijk in huis hebben. Je kunt er dus het beste even echt gaan kijken. Met name de kelderverdieping staat / stond vol met doka en studio apparatuur. Het is al weer een tijdje geleden dat ik er geweest ben, maar ze lijken nog te leven, en hebben zelfs een vernieuwde website, hoewel die vooral cosmetisch een beetje lijkt opgepoetst, want een echte webshop is het nog steeds niet.

    Hou rekening met de beperkte openingstijden!:

    donderdag vrijdag zaterdag: van 10:00 tot 17:00

    - Tweede optie is Foto Den Boer in Amsterdam:

    http://www.fotodenboer.nl

    Heeft ook nog redelijk wat doka apparatuur, en een groot assortiment analoge film en papier.

    - Durst pro USA heeft ook nog veel Durst apparatuur en onderdelen in de aanbieding:

    http://www.durst-pro-usa.com/library.html
     
  7. swdick

    swdick Member

    Messages:
    22
    Joined:
    Mar 28, 2011
    Shooter:
    35mm
    Wat een repsonse.
    Ik kreeg ook nog een mail met als strekking dat er niet een condensor bij de multigraph hoort maar een lichtbox. Dat zou de spleet van de ontbrekende filterlade verklaren. Anderzijds: de multigraph heeft natuurlijk geen filterlade nodig.

    Is de condensor nu niet op zijn plaats met de multigraph?
     
  8. Jed Freudenthal

    Jed Freudenthal Member

    Messages:
    1,858
    Joined:
    Nov 22, 2004
    Location:
    Bilthoven, T
    Shooter:
    4x5 Format
    Ik weet niet of er een condensor of diffusorbox bij de multigraph hoort. Maar filterladen worden bij beide uitlichtingssystemen gebruikt. Het gebruik van filters heeft niets met de soort uitlichting te doen.
    Een manual kun je overigens kopen voor 45 euro
    http://www2.durst.it/shop/ga.asp?prodcatid=6&pg=19&abc=m

    Jed
     
    Last edited by a moderator: May 1, 2011
  9. Marco B

    Marco B Member

    Messages:
    2,981
    Joined:
    Jan 13, 2005
    Location:
    The Netherla
    Shooter:
    Multi Format
    Oh ja, op de Glennview website kun je ook vaak nog een veelheid aan Durst onderdelen en vergroters vinden, hoewel ik je niet kan garanderen dat zoiets specifieks als jouw filterlade voor de M805 er tussen zit:

    http://www.glennview.com/

    Desondanks toch wel een nuttige site om te bookmarken.
     
  10. gary mulder

    gary mulder Member

    Messages:
    980
    Joined:
    Nov 29, 2006
    Shooter:
    4x5 Format
    Dat is ook zo. Dus heeft die er ook geen.
     
  11. Jed Freudenthal

    Jed Freudenthal Member

    Messages:
    1,858
    Joined:
    Nov 22, 2004
    Location:
    Bilthoven, T
    Shooter:
    4x5 Format
    Deze conclusie kun je niet zomaar trekken. Ik heb een Devere diffusorkop met dichroitische filters en een filterlade. Ik gebruikte de filterlade meestal.

    Jed
     
  12. mhulsman

    mhulsman Member

    Messages:
    288
    Joined:
    Jan 18, 2007
    Location:
    Waddinxveen,
    Shooter:
    8x10 Format
    Tja een Devere is geen Durst.
    Waar gebruik je de filterlade dan voor als je al dichroïsche filters hebt.
    Om tosti's te maken ?
     
  13. Jed Freudenthal

    Jed Freudenthal Member

    Messages:
    1,858
    Joined:
    Nov 22, 2004
    Location:
    Bilthoven, T
    Shooter:
    4x5 Format
    De polymaxfilters kun je nog steeds nieuw kopen. Daar is een rden voor. De eerste reden is dat de polymax filters een grotere range bestrijken( en vergroter afhankelijk) . En in het bijzonder met de moderne opnameobjectieven is dat een duidelijk voordeel. Maar er zijn andere redenen. De polymax filters zijn stabiel. Ik gebruik de polymax filters o.a. om de dichroitische filters te ' calibreren' .Vooral het magenta filter is een probleem. Ze zijn lichtgevoelig en desintegreren.
    Nu mag een Devere geen Durst zijn, maar mijn Durst 805 calibreer ik ook met de polymaxfilters. Je moet het filter alleen op de negatiefhouder leggen. Bij een Devere is alleen een extra voorziening aangebracht. En zo is dat bij andere vergroters ook. Ik heb een Rajah Liesegang en die heeft ook een filterlade. Het is echt geen specialiteit van Devere. Uiteinelijk maakt Kodak de polymax filters niet voor niets.

    Jed
     
    Last edited by a moderator: May 1, 2011
  14. Sponsored Ad
  15. Marco B

    Marco B Member

    Messages:
    2,981
    Joined:
    Jan 13, 2005
    Location:
    The Netherla
    Shooter:
    Multi Format
    Jed, je suggereert hier dat dichroic filters lichtgevoelig zijn. Nou ben ik geen expert op dit vlak, maar ik had juist al eens het tegenovergestelde gelezen hier op APUG, namelijk dat dichroic filters juist erg stabiel zijn in vergelijking met normale filters.

    Het Wikipedia artikel over dichroic filters doorlezend en het daar beschreven principe van een dichroic filter (namelijk gebaseerd op interference in lens coatings, die dus een gewone glaslaag kunnen zijn, en het feit dat de dichroic filter overbodige golflengtes niet absorbeert, maar reflecteert), doet mij toch ook echt vermoeden dat ze juist relatief stabiel zijn.

    Zie volgende citaat:

    "Much longer life than conventional filters; the color is intrinsic in the construction of the hard microscopic layers and cannot "bleach out" over the lifetime of the filter (unlike for example, gel filters)"

    http://en.wikipedia.org/wiki/Dichroic_filter

    En van conventionele Ilford Multigrade filters, heb ik inmiddels al ontdekt, dat de kleurcoating wateroplosbaar is... over stabiliteit gesproken :wink:
     
  16. Jed Freudenthal

    Jed Freudenthal Member

    Messages:
    1,858
    Joined:
    Nov 22, 2004
    Location:
    Bilthoven, T
    Shooter:
    4x5 Format
    In het bijzonder het dichroitische magentafilter kan degraderen. Het yellow filter veel minder. Dat is de ervaring van Kodak en ik kan dat alleen maar bevestigen. Zo heb ik een tijd geleden een kleurenkoip aan de kant gezet, omdat ik geen nieuw magentafilter kon krijgen.
    Dat de dichroitische filters bezwijken kun je je goed voorstellen, omdat het uiterst dunne laagje vlak bij een krankzinnig hete lamp zit, en er is toch altijd wel wat energieopname. Ga je nu naar de warmteontwikkeling bij de filterlade kijken (vlak boven het negatief), dan is het daar gewoon koud. Er gebeurt met die filters ( bijv. polymax) niets. Ik gebruik een en hetzelfde set al tientallen jaren.[ Daarnaast ben ik ook Leefilters gaan gebruiken in de lade]. Een vergelijking tussen de degradatie van dichroitische filters en een polymax is als het vergelijken van appels en peren wegens het enorme verschil van temperatuur/ lichtintensiteit. Ik gebruik de polymax filters o.a. om de dichroitische filters te ' calibreren'. Daar zijn ze ook expliciet voor bedoeld.
    De Ilford filters, zoals ik die ken worden onder de vergrootlens geplaatst. Ofschoon het niet de bedoeling is die op hun watervastheid te testen, is mijn bezwaar dat ze de optische kwaliteit in negatieve zin beinvloeden.

    P.S. In de referentie die jij geeft, staat dat bij hoge temperatuur (enkele honderden graden) het dichroitische filter niet meer stabiel is.

    Jed
     
    Last edited by a moderator: May 2, 2011
  17. swdick

    swdick Member

    Messages:
    22
    Joined:
    Mar 28, 2011
    Shooter:
    35mm
    Heren
    Dank voor al jullie reacties. Mijn eerste zorg is het ding goed aan de praat te krijgen.
    Een filterlade zou dus de spleet moeten vullen. Ik probeer daar aan te komen. Mochten jullie daarvoor een suggestie hebben dan hoor ik het graag.

    Intussen weet ik nog niet of de multigraph nu met condensor of lichtbox moet werken.
     
  18. Marco B

    Marco B Member

    Messages:
    2,981
    Joined:
    Jan 13, 2005
    Location:
    The Netherla
    Shooter:
    Multi Format
    Jed,

    Kijkend naar de constructie van de vergrotings/lichtkop van mijn nog nooit gebruikte "reserve" 3e vergroter (Durst M370 Color), ben ik het wel eens met je dat die dichroics veel meer te verduren krijgen dan een filter in een filterlade ver van de lamp, maar die "honderden graden", zie ik de dichoics toch echt niet halen. Ook zit er een kleurloos, vermoedelijk IR warmtefilter, van glas tussen de halogeenlamp en de dichroics als extra bescherming.

    Overigens worden ook filters in filterlades wel warm(-er), mijn negatieven in mijn Durst 670 BW, die nog beneden de filterlade zitten in de negetiefhouder, hebben toch altijd de neiging te "poppen" door de warmtestraling van de 100W gloei-/opaallamp. Nu zit daar ook geen extra IR filter of zo tussen, slechts een spiegel om de lichtbaan te wijzigen.

    Ik denk dat Nicholas Linden, in de volgende APUG post, het het beste opsomt:

    http://www.apug.org/forums/viewpost.php?p=1113298

    uit deze thread:

    http://www.apug.org/forums/forum43/85394-can-i-hid-lamp-cold-light-source.html

    Marco

    Uiteraard, was dat ook niet mijn bedoeling :wink:, maar in de doka heb je nu eenmaal niet alles in de hand :laugh:.

    Overigens heb ik nog nooit wat gemerkt van "negatieve invloed" op de optische kwaliteit, ik krijg mooie scherpe prints (mits negatief goed strak ligt). Ik zie ook niet waarin de Ilford filters daarin van die Kodak Polymax filters zouden verschillen. En wat maakt die Polymax filters zo stabiel/bijzonder? Of is het slechts het verschil in de positie en de beperkte blootstelling aan licht, die ze bij jouw zo lang laten meegaan. Als je ze slechts voor de calibratie gebruikt, en nooit voor echte belichtingen, dan verbaast het mij niets dat ze tientallen jaren meegaan, mits de kleurstoffen van het filter van zichzelf onder normale huis-tuin-keuken bewaarcondities stabiel zijn.

    Zoals gezegd, eerst maar eens die verkoper van je vergroter aanschieten om ontbrekend spul op te snorren, dan verder kijken.

    Overigens ben ik mij gaan realiseren, ook kijkend naar het onderstaande plaatje, dat jouw vergroter weldegelijk toch ook al een filterlade lijkt te hebben. Op jouw wat onduidelijke foto is toch ook een greep / hendel aan de voorkant zichtbaar direct boven de negative carrier, waarin volgens mij de filters moeten? Kun je die inderdaad naar voren trekken? Vergelijk die greep / hendel maar eens met die van het onderstaande plaatje.

    Overigens kun je in deze foto zien, dat er een andere, hogere / dikkere, filterhouder tussen zit, van grijs metaal en niet van zwart, zoals bij jouw.

    Tevens zie je hier net als bij jouw de Bimacon 75 condenser geplaatst, logisch, want het gaat om een standaard ZW condensorkop, geen speciale multigrade kop.

    D_M805-1139.jpg

    OK, kijkend naar een nog ander plaatje van wat denk ik een Tjechische site is (zie helemaal onderaan in deze post), waar ze spreken over een DURST M805 BW MULTI 230 (weet niet of dit hetzelfde is als van jouw), zie ik toch weer een andere setup. Dit is wel een multigrade kop. Het lijkt erop dat de negatiefhouder en filterlade in dit plaatje identiek zijn aan die in jouw foto. Ook hier een smalle, lage zwarte filterhouder.

    Dit keer echter geen Bimacon 75 condensor er boven geplaatst, je ziet niet de tekst daarvan aan de zijkant staan. Waarschijnlijk is dit dus toch een diffusorbox, wat niet onlogisch is bij een multigradekop. Ik denk dus nu toch dat de "fout" in de geplaatste Bimacon 75 condensor zit. Daar moet dus waarschijnlijk een diffusorbox. Ook heb ik wat Google referenties naar diffusorboxen voor de M805 gezien (b.v. hier), dus dat zou zeker kunnen.

    Overigens vind ik relatief weinig verwijzingen naar die M805 Multigraph. Kennelijk 1 van de wat minder gangbare modellen van Durst.

    3051-1_1.jpg
     
  19. Marco B

    Marco B Member

    Messages:
    2,981
    Joined:
    Jan 13, 2005
    Location:
    The Netherla
    Shooter:
    Multi Format
    OK, dit alles lijkt ook nog eens deels bevestigd te worden door de plaatjes in deze Durst catalog:

    http://www.darkroom.ru/info/manuals/durst_catalog_eng.pdf

    waarin je de drie typen van de M805 (M805 BW, M805 Color en de M805 Multigraph) naast elkaar ziet. Hoewel het er niet expliciet in staat, lijkt de unit van de Multigraph op de diffusorbox van de Color versie, echter met een extra hulpstuk ertussen. Je moet dus waarschijnlijk twee onderdelen hebben die op elkaar aansluiten. Helaas is juist het plaatje van de Multigraph in de catalogus slecht, maar het lijkt identiek aan de laatste foto in de bovenstaande post.

    Overigens wordt er niet expliciet een diffusorbox vermeld in de catalogus voor de Multigraph (wel bij de Color versie), maar dit specificatie lijstje is waarschijnlijk niet compleet, het is toch al beknopt.

    Resumerend: je negatiefhouder en filterlade zijn waarschijnlijk goed en van het juiste type. Echter de Bimacon 75 condensor moet vervangen worden door twee andere onderdelen: een diffusorbox en een tussenstuk dat er bovenop moet als aansluiting naar de kop.
     
    Last edited by a moderator: May 2, 2011
  20. gary mulder

    gary mulder Member

    Messages:
    980
    Joined:
    Nov 29, 2006
    Shooter:
    4x5 Format
    In de gebruiksaanwijzing die je inmiddels hebt staat toch heel duidelijk dat er sprake is van MENGBOX geen condensors. Sterker nog het zijn speciale mengboxen voor de mutigraph. Dus afwijkend van de 'normale' voor een 805.
     

    Attached Files:

  21. Marco B

    Marco B Member

    Messages:
    2,981
    Joined:
    Jan 13, 2005
    Location:
    The Netherla
    Shooter:
    Multi Format
    Ook nog eens in dit plaatje uit die gelinkte catalogus bevestigd: mengbox voor Color en Multigraph versie:

    Diffusorbox M805 Multigraph.JPG

    Gary: overigens is het misschien wel handig als je voortaan even vermeld in de thread dat je achterlangs cruciale info zoals een hele handleiding doormailt aan de OP. Dan zijn we hier niet voor "jan-doedel" dingen aan het beantwoorden... :wink:
     
  22. Marco B

    Marco B Member

    Messages:
    2,981
    Joined:
    Jan 13, 2005
    Location:
    The Netherla
    Shooter:
    Multi Format
    Overigens wordt jouw opmerking over de mengboxen (voor de Multigraph anders dan voor de Color), niet bevestigd door de catalogus. Die vermeldt slechts 3 typen mengboxen voor verschillende negatief formaten, bruikbaar bij zowel de Color als de Multigraph versie. Zie:

    Accessories M805.JPG

    Ik denk op dit moment dat er slechts een extra tussenstuk bij de Multigraph nodig is in vergelijking tot de Color versie. Maar dat kan jij beter in jouw handleiding zien :wink:
     
  23. swdick

    swdick Member

    Messages:
    22
    Joined:
    Mar 28, 2011
    Shooter:
    35mm
    Heren
    Hartelijk dank. Het is mij nu duidelijk dat de condensor er niet op thuis hoort.
    Nu kan ik ofwel verder gaan met de condensor en/of proberen de lightboxen (of de 6x6 box) op de kop te tikken.
    De eerste optie betekent dat de mulitgraph niet de juiste gradaties zal aangeven en dat ik aan al die mooie meetspullen niet zo veel heb.
    Zelf een nieuw ijking doen om de juiste instellingen in de Multigraph te maken lijkt me nogal moeilijk.
    Een lightbox laatste lijkt me anderzijds ook moeilijk te krijgen.
    Afijn, weer wat om over na te denken
     
  24. Marco B

    Marco B Member

    Messages:
    2,981
    Joined:
    Jan 13, 2005
    Location:
    The Netherla
    Shooter:
    Multi Format
    Je maakt een cruciale denkfout: de condensor Bimacon 75 is ALLEEN bedoeld voor gebruik met de M805 BW versie, niet voor de Multigraph. Hoogstwaarschijnlijk krijg je geen egale uitbelichting van het uitvergrote beeld met gebruik van de condensor onder de Multigraph, want daar moet immers een diffusor/mengbox onder. Dit maakt de condensor onbruikbaar onder een Multigraph.

    Wil je condensorkop gaan, dan heb je dus een gehele andere lichtunit nodig (die M805 BW kop), en tevens heel misschien ook een andere filterlade. Overigens zie ik uit het tabelletje uit de catalogus dat ik hierboven had gepost, dat die Bimacon 75 condensor, ook nog eens alleen voor 35 mm film geschikt is, en niet voor MF film.

    Al met al is dus de best optie om toch op zoek te gaan naar die mengboxen voor jouw M805 Multigraph:

    MG-Box 35/805
    MG-Box 66/805
    MG-Box 69/805

    voor de verschillende negatiefformaten. Ik zou toch eens je verkoper aanschieten, want hij zou ze in principe moeten hebben...
     
  25. Jed Freudenthal

    Jed Freudenthal Member

    Messages:
    1,858
    Joined:
    Nov 22, 2004
    Location:
    Bilthoven, T
    Shooter:
    4x5 Format
    De M805 multigraph blijkt inderdaad met filterladen te bestaan. Als je ' Durst 805 multigraph filter drawer' ingeeft, dan verschijnen verschillende publikaties. Overigens worden heel wat Durst vergroters met zowel dichroiten als filterladen uitgerust.
    De filterlade heeft overigens niets te doen met de uitvoering van de multigraph-kop. En dat is een van de vragen van de vraagsteller. Zo is de multigraphkop niet exclusief ontworpen voor de 805. Dus eerst moet de uitvoering van de multigraphkop worden uitgezocht.

    Jed
     
  26. Jed Freudenthal

    Jed Freudenthal Member

    Messages:
    1,858
    Joined:
    Nov 22, 2004
    Location:
    Bilthoven, T
    Shooter:
    4x5 Format
    Ik vermoed dat hier de grootste problemen liggen met de multigraphkop. Als ik jou was, zou ik een kleurenkop op 805 zetten.

    Jed