Overstappen van 35 mm naar middenformaat niet zonder probleem...

Discussion in 'Middenformaat en accessoires' started by Jos Segers, Aug 20, 2011.

  1. Jos Segers

    Jos Segers Subscriber

    Messages:
    71
    Joined:
    Nov 21, 2009
    Shooter:
    Med. Format Pan
    Hallo,

    In boeken en fotobladen altijd gelezen dat middenformaat per definitie tot betere resultaten moet leiden. Heb daar ook nooit twijfels over gehad. Natuurlijk wist ik dat MF wat betreft scheidend vermogen en contrastweergave een stukje minder is dan kleinere formaten. Maar met wat diafragmeren zou dat wel loslopen, zo dacht ik.
    Daarom, waarschijnlijk zoals velen van jullie, met alle vertrouwen de overstap van 35mm naar middenformaat gemaakt. En mijn oude spullen verkocht....
    Bij mij is dat ttrouwens pas 4 jaar geleden, na meer dan 25 jaar met KB te hebben gewerkt (Pentaxen MX, MEsuper en LX met een rits objectieven).

    De keuze voor het merk en type middenformaat camera had ik al lang geleden gemaakt. Het zou in elk geval weer een Pentax worden. Ook omdat daar professioneel veel mee gewerkt werd. Uiteindeljk heb ik een vrijwel nieuwe Pentax 67II met 2 objectieven en de bijbehorende prismazoeker met TTL meting op de kop kunnen tikken.

    Vol goede moed ben ik begonnen, met stapels zwartwit films die ik van de vorige eigenaar had gekregen. Al vanaf het eerste rolletje werd ik op de feiten gedrukt!

    Omdat ik met mijn Philips PCS 130 opeens niet meer glasloos kon vergroten, kreeg ik een probleem dat ik tot dan altijd had weten te vermijden.....Stof!! Niet alleen trekt het grote formaat (3.850 tegen 864 mm2 bij KB) meer stof, ook het aantal opvlakken dat ik stofvrij moet houden gaat opeens van 2 naar 6 (alléén een AN glas kan niet in mijn negatiefhouder). Alles bij elkaar een factor 13,4! ten opzichte van KB dat stofvrij moet zijn. Ook het harde condensor licht werk nu opeens tegen. Elk stofje komt in de afdruk. De negatieven zelf zijn weer wel prima want die hang ik te drogen in een droogkast.

    De tweede tegenvaller, en tevens belangrijkst tegenvaller bleek de beeldweergave van de lenzen. Die is een toch stuk minder.
    Ook het grote negatief gaf weinig extra voordeel. Een fijne en scherpe korrel had ik eerder op KB ook al, met films zoals T-max 100, Delta 100 of Ilford Pan-F 50 asa.

    Verder lijken de afdrukken minder "strak" dan de vegrotingen die ik met vast brandpunt lenzen 50 en 85 mm met mijn kleinbeeld maakte. Zelfs de onscherpte wordt minder mooi weergegeven.

    Ik ben benieuwd of iemand soortgelijke ervaringen heeft gehad en hoe hiermee om te gaan. Vergeet ik dingen?

    Waar ik wel aan gedacht heb is om bijvoorbeeld te investeren in een andere vegroter met meer diffuus licht om het stof de baas te worden. Of moet ik weer terug naar kleinbeeld, vanwege de lenzen en het stof?
     
  2. hka

    hka Member

    Messages:
    2,146
    Joined:
    Dec 21, 2004
    Shooter:
    Multi Format
    Begin eens met de camera op een stevig statief te plaatsen en daarmee een aantal opnamen te maken. Ontwikkel en kijk dan verder.
    Stofjes is overkomenlijk, kwestie van de juiste spullen en wat meer geduld. Condensor heeft absoluut mijn voorkeur bij B&W.
    Je wilt tenslotte scherpte, zo lees ik, en gaat het vervolgens teniet doen door een diffuuslicht vergroter.
     
  3. Jos Segers

    Jos Segers Subscriber

    Messages:
    71
    Joined:
    Nov 21, 2009
    Shooter:
    Med. Format Pan
    Harry,

    Je hebt natuurlijk gelijk. Voor aboslute scherpte moet je een statief gebruiken. Als het even kan gebruik ik het, evenals de mogelijkheid om de spiegel op te klappen. Bij een kerktoren op 350 meter afstand op één van mijn laatste afdrukken kan ik de bakstenen met een loep zonder problemen bekijken. Dus dat zit met de scherpte goed.
    Met diffuus licht heb ik zelf helemaal geen ervaring. Van wat ik erover heb gelezen, zou het weinig uitmaken? Maar jij hebt blijkbaar een andere ervaringen. Voor het schoonmaken van negatief, glas en houder gebruik ik een matzwarte achtergrond en gericht schuin invallend licht, een antistatische borstel en flink wat geduld.
    Heb jij nog andere suggesties? (Dit hoort eigen thuis op een andere plek maar ik vraag het maar).

    Bedankt voor je suggesties trouwens.:smile:

    Jos.
     
  4. Роберт

    Роберт Member

    Messages:
    333
    Joined:
    Feb 15, 2011
    Location:
    Ukraine - Ne
    Shooter:
    Multi Format
    Ligt je film goed vlak dan kun je met een 645 nog werken met een glasloos masker. Maar vanaf 6x6 en dus 6x7 ook gaat dit niet meer goed.

    Je kunt ook kiezen voor een combinatie van diffuus/condensor systeem zoals van Kaiser en Dunco welke gaan tot 6x9cm resp. 6x7cm. Je bent dan een groot deel van je stof probleem kwijt.

    Nu is de Pentax 67 een erg zware camera met een enorme spiegel. De resolutie van deze Pentax objectieven zijn niet extreem hoog. Vergelijkend met een Mamiya 7 II is de scherpte echt stukken minder. Wil je licht en scherp werken dan is deze RF een mooie oplossing, alleen minder geschikt voor portretten en de objectieven zijn niet zo licht sterk (vanaf 4,0). Voor een reflex zou je een Haselblad kunnen overwegen. De Zeiss objectieven tekenen scherp en zijn ook wat lichtsterker maar dan zit je vast aan een 6x6 systeem.

    Portable en redelijk lichtsterk is de nieuwe C.V. Bessa III 667 (of dezelfde Fuji GF670) welke 6x6 en 6x7 aankan en is uitgerust met een Fuji 3,5/80mm objectief uit de H serie. Een klap camera met balgje. Er is nu ook een Wide versie van met een 55mm objectief.
    Maar dit zijn allemaal RF camera's. Wel goed transporteerbaar met exact 1000g op de weegschaal.

    In praktijk gebruik ik de Bessa III het meeste omdat de camera zo gemakkelijk mee te nemen is. Misschien een overweging waard.
     
  5. sandermarijn

    sandermarijn Member

    Messages:
    770
    Joined:
    Oct 19, 2005
    Location:
    Leiden, Neth
    Shooter:
    35mm
    Beste Jos,

    Het is ook mijn ervaring dat het verschil tussen kleinbeeld en MF gecompliceerder is dan "hetzelfde, maar dan groter, dus beter". De enige dwingende reden voor mij om (nu en dan) toch middenformaat te fotograferen en af te drukken is dat je resultaten zo totaal *anders* zijn. Anders dus, niet zozeer noodzakelijk technisch beter of mooier.

    Mijn mooiste vergrotingen zijn gekomen uit een Contax G1 kleinbeeldcamera. Maar ik beleef evenveel plezier aan de foto's uit mijn Rolleiflex.

    Voor mij zijn de grootste verschillen tussen kb en MF:
    1. de tonaliteit: MF heeft mooiere overgangen van zwart naar wit, of hoe je het zeggen wilt,
    2. de scherptediepte: MF isoleert het onderwerp gemakkelijker en geeft daardoor een indruk die je meteen herkent als 'niet-snapshot',
    3. de werkwijze: het nemen en verwerken van een MF-foto is arbeidsintensiever en daardoor belonender, leuker.

    Bovenstaande maakt MF voor mij 'anders' en de moeite waard.

    Overigens, ik zweer bij condensorvergroters. Het is heel persoonlijk, maar ik houd van de hardere weergave (korrel, contrast).

    Veel problemen met stof op de vele oppervlakken bij MF heb ik niet. Het gebeurt me sowieso toch zelden dat een foto helemaal geen uitstippen behoeft. Dat vind ik niet zo erg. Wel vervelend zijn de niet-puntvormige stofdeeltjes, zeg maar de 'haartjes'; die zijn echt rot (zo goed als onmogelijk, voor mij tenminste) om weg te retoucheren.

    Ik maak mijn negatiefglazen stofvrij met een blaasblagje en, als dat niet werkt, met een doekje in een pincet geklemd (desnoods met wat alcohol of 'adem-condens'). Het helpt om goede ogen te hebben en veel licht (uit de juiste hoek, zoals je zelf al zegt).

    Succes ermee.

    Groeten, Sander
     
    Last edited by a moderator: Aug 20, 2011
  6. Jos Segers

    Jos Segers Subscriber

    Messages:
    71
    Joined:
    Nov 21, 2009
    Shooter:
    Med. Format Pan
    Beste Sander,

    Een mooie analyse die je geeft. Het is inderdaad niet alleen een groter negatief, het hele proces is bewerkelijker en het karakter van de foto's oogt inderdaad anders. Ook ben je bij de opname minder mobiel. In mijn geval is het een zware camera waarmee het in elk geval niet eenvoudig is om uit de hand te fotograferen, iets wat ik ook niet zo veel doe.

    Ik ga mee in de manier hoe je het verschil tussen kleinbeeld en MF beschrijft. Ook dat van de tonaliteit herken ik wel in mijn afdrukken.

    Je noemt de Contax G1. De objectieven hebben een bijzondere reputatie dus ik kan mij voorstellen dat je daar perfecte resultaten mee krijgt.

    Groeten,
    Jos.
     
  7. sandermarijn

    sandermarijn Member

    Messages:
    770
    Joined:
    Oct 19, 2005
    Location:
    Leiden, Neth
    Shooter:
    35mm
    Eigenlijk is het zo dat ik sinds het bezit van de Contax G1 plus lenzen (aanschaf 2008) het middenformaat in een ander licht ben gaan zien. Vòòr de Contax G1 waardeerde ik MF simpelweg als beter dan kleinbeeld, nu meer als 'anders' (zoals boven beschreven).

    De kwaliteit van het Contax-systeem heeft mijn denken veranderd, misschien soortgelijk aan de manier waarop jij je nu lijkt te verbazen over "de [tegenvallende] beeldweergave van de [Pentax 67] lenzen". Eigenlijk had ik dezelfde ervaring als jij, maar dan de andere kant op gaand. Kleinbeeld is zo beroerd nog niet, of hoeft dat niet te zijn.
     
  8. Jos Segers

    Jos Segers Subscriber

    Messages:
    71
    Joined:
    Nov 21, 2009
    Shooter:
    Med. Format Pan
    Bij mij was het inderdaad de omgekeerde situatie. Kleinbeeld had voor mij weinig geheimen meer wat het gedrag van films en chemicaliën betreft. De emulsies zijn gewoon erg goed en in combinatie met een kleinbeeld standaard lens (van één van de bekende merken) op diafragma 4 of 5,6 krijg je al perfecte resultaten met uit de hand genomen opnamen.
    Met MF zal ik wat meer geduld moeten hebben om de extra mogelijkheden van dit formaat goed te leren gebruiken.
     
  9. gary mulder

    gary mulder Member

    Messages:
    980
    Joined:
    Nov 29, 2006
    Shooter:
    4x5 Format
    Er is weinig wat je tegenhoudt om in de filterlade van je vergroter een diffusie glaasje of folie te schuiven en zo met diffuus licht een vergroting te maken dan zie je het verschil.
    Voor mij is het voordeel van een groter negatief wel duidelijk aanwezig. Er zit naarmate je een groter negatief formaat gebruikt meer ruimte om te "spelen" en zo dus het karakter van het beeld naar je hand te zetten.
    Als voorbeeld dat een gedekter negatief duidelijk een ander beeldresultaat oplevert. Dit zul je echter niet zo snel doen met KB omdat dan je tegen een veel grovere korrel aanloop. Naarmate je een groter negatief hebt vervalt dit bezwaar natuurlijk.
    Wat mij wel tegen is gevallen dat MF objectieven vaak geen mooie onscherpte geven. Iets wat heel duidelijk beter wordt bij het gebruik van grootformaat Optiek. Ook in combinatie met rolfilm. Een symmetrisch opgebouwde plasmat geeft een heel mooie onscherpte.
     
  10. Jed Freudenthal

    Jed Freudenthal Member

    Messages:
    1,858
    Joined:
    Nov 22, 2004
    Location:
    Bilthoven, T
    Shooter:
    4x5 Format
    Jos,
    Jij zweert bij een flink locaal contrast. Dat betekent dat je daar op moet afstemmen in MF. Ik zou dan met vaste brandpunt lenzen werken. Verder moet je je negateifontwikkeling op een dergelijk resultaat afstemmen. Persoonlijk zou ik een variant van een pyrogallol ontwikkelaar met bijv. HP5+ nemen, maar als je je beperkt tot een commerciele ontwikkelaar dan is HC 110 flink geconcentreerd een optie. Afhankelijk van de verdunning kun je het lokale contrast regelen.
    In wezen wil je een beldkwaliteit van KB overzetten naar MF; dat kan maar dan moet je het een en ander afstemmen.

    Jed
     
  11. Jos Segers

    Jos Segers Subscriber

    Messages:
    71
    Joined:
    Nov 21, 2009
    Shooter:
    Med. Format Pan
    Hallo Gary,

    Bij mijn Philips PCS 130 vergroter zit de filterlade net boven de dubbele condensors. Dus zou ik verwachten dat het op die plaats niet uitmaakt als je daar een diffuus materiaal zoals een glaasje aanbrengt....:confused: Maar ik ga het wel proberen.

    Ik neem aan dat je met het "gedektere" negatief bedoelt dat er bij MF gewoon meer beeldinformatie in het negatief opgesloten zit. Want de dekking hoeft toch niet anders te zijn dan bij kleinbeeld...:confused: De effectieve filmgevoeligheid is in mijn situatie de helft van de nominale gevoeligheid om in de schaduwen genoeg doortekening te hebben. Dat heeft te maken met het type ontwikkelaar en verdunning (vaak Microdol-X) en geldt dan voor alle Z-W films die ik ooit heb gebruikt. Soms is 2/3 stop ook al voldoende maar dat is wel de ondergrens.

    Dat spelen doe ik ook, maar dan bij de negatiefontwikkeling door beïnvloeding van een reeks aan variabelen. Het ontwikkelen zelf is een nauwkeurig werkje, wil ik tot constante resultaten komen.

    Je hebt het over een "symmetrisch opgebouwde plasmat", dat is vaktaal voor ...?

    Dank voor je reactie,
    Jos.
     
  12. Jos Segers

    Jos Segers Subscriber

    Messages:
    71
    Joined:
    Nov 21, 2009
    Shooter:
    Med. Format Pan
    Dag Jed,

    Het negatief dat ik kies moet voor mij 100% zijn, anders begin ik er niet aan om afdrukken te gaan maken. Dat betekent in de praktijk dat zône I vrijwel altijd rond 0,10 boven de grondsluier zit. Dat is een kwestie van goed belichten. Verder let ik er op dat mijn ontwikkeling van het negatief leidt tot een goede dekking in de hoge lichten: niet teveel en niet te weinig, precies goed.

    Tot dat moment is het voor mij een redelijk voorspelbaar proces:smile:. Ik krijg dan een afdruk op gradatie 2 met een complete toonschaal, maximale zwarting en doortekende hoge lichten.

    De beïnvloeding van het lokale contrast wordt bij mij dan vooral bepaald door de kwaliteit van het objectief (camera+vergroter). Als ik bij het afdrukken dan nog zou willen corrigeren dan val ik terug op splitgrade nabelichten. Maar ik zou daar graag meet over willen leren, over de beïnvloeding van lokaal contrast dus. Zijn er dan volgens jou nog meer dingen die ik kan doen?

    Groeten,
    Jos.
     
  13. Jed Freudenthal

    Jed Freudenthal Member

    Messages:
    1,858
    Joined:
    Nov 22, 2004
    Location:
    Bilthoven, T
    Shooter:
    4x5 Format
    Jos, omdat jij het lokale contrast als belangrijk hebt aangegeven, ga ik daar op in.Het lokale contrast wordt idd door het objectief van de camera en vergroter bepaald. Maar bij kleinbeeld is de negatiefontwikkeling van groot belang. Bij KB wordt de scherpte ( perceived sharness) bepaald door de randeffecten. Die randeffecten worden bij KB flink opgevoerd. Bij middenformaat is dat veel minder. Wat je het beste vindt, is een persoonlijke keuze. Je kunt het optimum vinden door te proberen. Keuze van de ontwikkelaar en ontwikkelprocedure. De randeffecten worden sterker bij grotere verdunning en minder agitatie. De keuze van de ontwikkelaar is verder belangrijk. De Microdol op middenformaat zou niet mijn keuze zijn als je uit bent op flink eat lokaal contrast.
    Jouw algemene procedure lijkt mij goed.
    Als je een KB deelvergroting uit je MF negatieven maakt, en er is een wezenlijk verschil met je KB resultaten, dan moet je de kwaliteit van het camera objectief eens bekijken.

    Jed
     
  14. Sponsored Ad
  15. Роберт

    Роберт Member

    Messages:
    333
    Joined:
    Feb 15, 2011
    Location:
    Ukraine - Ne
    Shooter:
    Multi Format
    Microdol-X is een ultra fijne korrel ontwikkelaar welke voordelen biedt bij K.B. net zoals Perceptol, CG-512, W665 enz. maar dit speelt bij midden formaat nauwelijks meer een rol.
    Alleen ook daarom zou ik in middenformaat kiezen voor een ander type ontwikkelaar.
     
  16. Jos Segers

    Jos Segers Subscriber

    Messages:
    71
    Joined:
    Nov 21, 2009
    Shooter:
    Med. Format Pan
    Hallo Jed,

    Kun je iets meer zeggen over de HC110 ontwikkelaar? Ik heb pas geleden nog eens Rodinal (1+50) gebruikt maar daarvan vond ik de korrel in combinatie met de beide Tmax-en toch wel erg ruw. Daarnaast heb ik heel veel Amaloco AM-74 bij kleinbeeld gebruikt en was tevreden over de resultaten. Het type foto's dat ik maak: landschappen en portret, dus ik zoek dan naar een volledige toonschaal in combinatie met een regelmatige en fijne korrel met voldoende randscherpte. Ik ben bij kleinbeeld wat betreft scherpte altijd heel tevreden geweest met de T-max 100. Voor MF gebruik ik meestal Tmax 400 vanwege de snelheid. Effectief blijft er 200 asa over. De kaarsrechte curve zorgt voor iets meer gedifferentieerde grijstinten in het middengebied. Dat maakt dat afdrukken er dan wat 'frisser' uitzien. maar het blijft natuurlijk een kwestie van persoonlijke voorkeur. Hoewel ik enorm veel heb gewerkt met FP4+, en iets minder met HP5+, vond ik deze films te weinig contrastrijk bij landschappen. Voor portret werkte het bij mij op KB wel goed omdat deze film een lange schouder heeft en dus doortekende lichten.
    Jij noemt in een eerdere reactie de HP5+ als een goed alternatief, in combinatie met een variant van een pyrogannol ontwikkelaar. Ik ben een leek in chemie dus ik heb geen idee wat de eigenschappen daarvan zijn. En waarom HP5+? Heeft die voordelen bij MF boven een Tmax 400?
    Ik heb eigenlijk nog geen reden om aan de beide objectieven van mijn Pentax 67II te twijfelen. Ik werk met het laatste type portretlens (165 mm/2,8) en een 75mm/2,8 groothoek. Beide hebben geen slechte reputatie.

    Groet,
    Jos
     
  17. Роберт

    Роберт Member

    Messages:
    333
    Joined:
    Feb 15, 2011
    Location:
    Ukraine - Ne
    Shooter:
    Multi Format
    Als je meer contrast wilt in je landschaps fotografie zou ik eens een Orthopan film proberen zoals de Fuji Acros 100 of de Rollei Retro 100 TONAL. Beide doen het bijzonder goed in AM74 zodat je aan de ontwikkelaar niets hoeft te veranderen.

    Als 25 iso Orthopan film is de Efke 25 misschien een goede keuze. Deze single layer type film past goed in Rodinal, Beutler, FX-1 of Neofin Blau. Weinig korrel, maar ook natuurlijk een langzame film wat op zich voor landschaps fotografie geen probleem mag zijn. Wel een wat kwetsbare, zachte emulsie.

    Hier een voorbeeldje in 6x7 (cm) van de Rollei Retro 100 TONAL film E.I. 80 in AM74 1+9 rond 7:00 minuten. (20C).

    [​IMG]
     
  18. Роберт

    Роберт Member

    Messages:
    333
    Joined:
    Feb 15, 2011
    Location:
    Ukraine - Ne
    Shooter:
    Multi Format
    Als je wat achtergrond informatie zoekt m.b.t. stainende ontwikkelaars (pyro), zoals met pyrogallol of pyrocatechine moet je dit maar eens lezen:

    http://www.fotohuisrovo.nl/documentatie/TanolundCo-eng.pdf

    In Europa is Moersch wel een specialist op dit gebied. Zijn Tanol en Finol is zeer bekend.
     
  19. Роберт

    Роберт Member

    Messages:
    333
    Joined:
    Feb 15, 2011
    Location:
    Ukraine - Ne
    Shooter:
    Multi Format
    En wat praktische informatie mbt. HC-110 vind je hier:

    http://www.covingtoninnovations.com/hc110/

    Verdunning B en H zijn veel gebruikt. Daarnaast is een (lange) plastic spuit van 5ml of 10ml handig om direct uit het concentraat (op basis van Glycol) te werken. HC-110 is erg stroperig, vandaar.

    Het concentraat gaat lang mee omdat er geen water in zit.
     
  20. Jed Freudenthal

    Jed Freudenthal Member

    Messages:
    1,858
    Joined:
    Nov 22, 2004
    Location:
    Bilthoven, T
    Shooter:
    4x5 Format
    Jos, Je hebt heel wat vragen, Hierbij een deel. De rest komt nog. Als jij Rodinal op Tmax te ruw vindt, dan zou ik Rodinal op bijv. FP4+ proberen. Rodinal geeft een uitspraak die pittig is. Als dat niet is wat je zoekt is HC 110 een ontwikkelaar met een minder uitgesproken karakter, maar je kunt er vele kanten mee uit, door de verdunningen en agitatie te varieren. Je zult begrijpen dat beeldkwaliteit erg persoonsgebonden is, en dat ik hooguit kan vermoeden, wat jou boeit. Dus het blijft proberen wat jij het beste vindt. En uit eigen ervaring kan dat over een maand weer heel anders zijn. Jos in jouw bijdrage had jij meer vragen, maar de reactie daarop komt wat later.

    Jed
     
    Last edited by a moderator: Aug 28, 2011
  21. Jos Segers

    Jos Segers Subscriber

    Messages:
    71
    Joined:
    Nov 21, 2009
    Shooter:
    Med. Format Pan
    Dag Jed,

    Met laaggevoelige films heb ik Rodinal wel aangedurfd, in een verdunning 1+75 of 1+100. Contrastontwikkeling is daarmee prima te sturen. Maar dat waren in mijn toepassing emulsies zoals Panatomic-X en Technical Pan. De combinatie kleinbeeld FP4+ en Rodinal is mij niet onbekend. Voor documentaire beelden werkt het voor mij goed. Prima scherpte indruk en een "pittige uitspraak" zoals jij het noemt. Maar naar mijn smaak te rauw voor portret en landschap. Op grotere formaten werkt dat misschien weer anders uit (ik begrijp dat FP4+ ook veel als vlakfilm wordt gebruikt).

    Jos.
     
  22. Jed Freudenthal

    Jed Freudenthal Member

    Messages:
    1,858
    Joined:
    Nov 22, 2004
    Location:
    Bilthoven, T
    Shooter:
    4x5 Format
    Jos,

    Jij noemt portret en landschap als onderwerpen, waarbij Rodinal te rauw zou zijn. Die rauwe indruk is het gevolg van micro-eigenschappen van het negatief. Met het middenformaat zal dat minder zijn, omdat je vergrootmaatstaf minder is. Neem je, speciaal voor portret diffusie vergroting, dan zal ook weer veel rauwheid verdwijnen.
    Maar hoefan ook:Rodinal blijft pittig. Als dat teveel is kom je bij zulke dingen uit als HC 110 of XTol.
    Maar er is een heel ander aspect: portret en landschap zijn tegengestelden als het om de detailweergave gaat. Landschap doet het goed met veel detail, terwijl portret weinig detal wil. En dat regel je met de objectiefkeuze. Zo heb portretlenzen en binnen de categorie portretlenzen zijn ook weer allerlei varianten.
    De keus van het objectief is een belangrijk onderdeel van het resultaat.
     
  23. Jos Segers

    Jos Segers Subscriber

    Messages:
    71
    Joined:
    Nov 21, 2009
    Shooter:
    Med. Format Pan
    Jed,

    Ik herken je punt als je stelt dat de eigenschappen van het objectief voor een deel het resultaat bepalen. De Pentax SMC 85mm/2,0 (kleinbeeld) lens is zo'n lens waarbij je die zaken in de afdruk terugziet: mooie onscherpte en duidelijk zachter, of zo je wilt plastischer "tekenend". Ik heb nog te weinig ervaring/gevoel met mijn Pentax middenformaat lenzen om zo'n onderscheid te zien. Maar ik zal daar wel eens extra op letten. Dat geeft voor mij aan hoe belangrijk het is om het materiaal van binnen en van buiten te leren kennen. Hoewel van Pentax bekend is dat door deze fabrikant ongeveer de grootste keuze aan objectieven in het 6x7 formaat op de markt is gebracht, ken ik de karakterverschillen tussen de brandpunten niet. Misschien dat er anderen zijn die daar meer weet van hebben. Zo zou ik graag willen horen of er tussen het 105 mm objectief en de andere brandpunten kwalitatief een groot verschil is.
     
  24. Jed Freudenthal

    Jed Freudenthal Member

    Messages:
    1,858
    Joined:
    Nov 22, 2004
    Location:
    Bilthoven, T
    Shooter:
    4x5 Format
    Jos,
    Je roept in deze thread heel wat vragen op. In antwoord op # 13 had ik een deel van het antwoord in het vooruitzicht gesteld. Dat komt hier.
    Jouw algemene vraag gaat over de overgang van KB naar MF. Jouw vraag is het omgekeerde van de vragen die in 1926 opkwamen bij de introductie van KB. De ontwikkelaars waren tot 1926 endeloos veel varianten van drie ontwikkelaars gebaseerd op een van de stoffen pyrogallol, catechol, en p-aminophenol. Alle drie zijn omstreeks 1890 ontstaan. De p aminophenol is door Agfa als Rodinal op de markt gebracht.
    Deze ontwikkelaars waren voor KB onbruikbaar, voornamelijk wegens de grote korrel. Als antwoord is D-76 ontstaan en later zijn er meerdere ontwikkelaars gekomen, die voor KB bruikbaar waren. Van lieverlee werden deze ontwikkelaars ook voor de grotere formaten toegepast.
    Hierbij werden de bijzondere kwaliteiten van de oude ontwikkelaars uit het oog verloren. In het bijzonder de kwaliteit om de fijnste details uitstekend weer te geven. En die fijne details zijn juist de basis van de ' uitstraling' van het beeld (denk maar aan de uitstraling die de korreligheid kan geven). Maar ook de vloeiendheid waarmee een tonaliteit kan worden weergegeven. Of de de waargenomen scherpte, die het gevolg is van randeffecten. Kortom, het spreekt het gevoel aa.

    Later in de 20 e eeuw, zeg maar na 1970 werd de optiek steeds beter. En in het bijzonder de detaillering via deze optiek werd steeds beter. Uiteraard sluit hier een ontwikkelaar op aan, die de detaillering beter weergeeft. En dan kwamen we bij de oude ontwikkelaars terecht. Zo is het te begrijpen dat deze ontwikkelaars in de laatste tientallen jaren een revival meemaken. Ontwikkelaars, die bijzonder geschikt zijn voor gebruik bij de grotere negatiefformaten.

    Als jij dus overschakelt van KB naar de grotere formaten, dan kom je in een wereld terecht met een rijke keus aan mogelijkheden. Welke keus je maakt, moet je zien als een proces. De discussies bij APUG (speciaal de engelse kant) kun je als een leidraad zien.

    Jed
     
  25. Jos Segers

    Jos Segers Subscriber

    Messages:
    71
    Joined:
    Nov 21, 2009
    Shooter:
    Med. Format Pan
    Jed en anderen die gereageerd hebben,

    Ik neem jullie tips graag ter harte. Bovendien ga ik eens dieper duiken in het Engelse deel van APUG.

    En Jed, je toelichting op het ontstaan en de toepassing van de verschillende typen ontwikkelaars maakt al meer duidelijk. Als je zin en tijd hebt, zou ik graag meer van je willen horen wat de effecten op het beeld zijn als je, zoals je zegt, aan het werk gaat met HC110 in verschillende verdunningen en agitatie.

    Jos.
     
  26. Willie Jan

    Willie Jan Member

    Messages:
    1,931
    Joined:
    Jun 11, 2004
    Location:
    Best/The Net
    Shooter:
    4x5 Format
    In het verleden werd de pentax 67 met name gebruikt in de mode wereld. Lijkt mij sterk dat ze zo slecht waren!
    Ik heb een 67 gehad met vaste objectieven en kan niet beamen dat de kwaliteit onder doet voor bv hasselblad waar ik ook mee heb gewerkt.