film ontwikkelen: hardener, spoelmiddel zinvol?

[Hoffie]

Ik zit bij de Kodak chemie rond te kijken en daar kom ik 'Hypo Clearing Agent' (om het spoelen te bekorten) tegen en Tetenal heeft een 'Hardener' ('verstevigt het oppervlak van film en fotopapier') in het assortiment.

Zijn dat nou zinvolle middelen?

[gary mulder]

Dit is een onderwerp waar ik eigenlijk weinig van af weet. Ik kan alleen maar vertellen hoe ik het zelf doe.
En dat is nogal simpel bij film ontwikkelen. Geen toevoeg chemie. spoeltijd verkorten is niet echt aan de orde. Films die ik 45 jaar geleden 10 minuten gespoeld heb zijn nog goed. Nou ja dat is te zeggen, wat er op staat denk ik nu heel anders, over maar chemisch is er niets aan de hand. Harder, ook nooit gebruikt. Met films van de grote drie lijkt me dat ook niet nodig. En films als adox moet je toch voorzichtig mee zijn. Daar gaat de harder ook niet veel uithalen.
Zodra je mat bariet papier aan de slag gaat is misschien een hypo clearing agent aan de orde. Alleen oppassen dat het middel niet erger is dan de kwaal. Ik heb nare vlekken er van gezien.....

[Hoffie]

10 minuten spoelen, kost dat niet ontzettend veel water? Het gaat me niet om de kosten maar om liters drinkwater te gebruiken, daar moet wel een goede reden voor zijn

[Jed Freudenthal]

Ik zit bij de Kodak chemie rond te kijken en daar kom ik 'Hypo Clearing Agent' (om het spoelen te bekorten) tegen en Tetenal heeft een 'Hardener' ('verstevigt het oppervlak van film en fotopapier') in het assortiment.

Zijn dat nou zinvolle middelen?

De hardener is zinvol in een warm klimaat. Dus niet in Nederland. De Hypo clearing agent is bedoeld om de spoeltijd te bekorten van films en papieren. De fixeerresten worden dan sneller verwijderd. Effectiever is dan om een zwak alkalische fixeer te nemen. De fixeerresten worden dan ook sneller verwijderd. Ikzelf gebruik daarom de TF3. Maar tegenwoordig zijn er ook allerlei alternatieven in de handel. Het is eigenlijk vreemd dat de zuurfixeer uberhaupt nog wordt gebruikt. Het kost smakken aan spoelwater.

Jed

[gary mulder]

10 minuten spoelen, kost dat niet ontzettend veel water? Het gaat me niet om de kosten maar om liters drinkwater te gebruiken, daar moet wel een goede reden voor zijn

Als je de hoeveelheid water in de hand wilt houden kun je gewoon om de 2 minuten het water verversen i.p.v. door laten lopen. Dit is dan 5 x 0,5 liter water. minder dan 1 x de wc gebruiken. Bij spoelen wordt vaak onterecht gedacht dat veel water van belang is. De temperatuur is veel belangrijker.

[Hoffie]

Oh, dan valt het nogal mee in aantal liters spoelwater.

Van welke fixeer is het bekend dat het zuurfixeer is? Of misschien anders gezegd, welke in de handel te koop zijnde 'fixeren' zijn licht basisch?

[gary mulder]

Bijna alle in de handel zijnde fixeren zijn zuur. Dat is niet voor niets. De redenen daarvan wil ik niet verder op in gaan. Dit onderwerp heeft in het verleden de gemoederen nogal rood doen aanlopen.

[Hoffie]

Bijna alle in de handel zijnde fixeren zijn zuur. Dat is niet voor niets. De redenen daarvan wil ik niet verder op in gaan. Dit onderwerp heeft in het verleden de gemoederen nogal rood doen aanlopen.

Oeps, laat dat dan verder maar rusten
Anyway. de genoemde middelen heb je niet meteen nodig als ik de reacties zo lees.

[LCEL]

Hoffie, begin met een standaard fixeer voor je film en je papier.
X89 van Amaloca is een goed uitgangspunt, en betaalbaar.
Hetzelfe voor Varimax 6006 van Amaloco, voor een paar tientjes heb je beide in huis.
Stopbad S10 van hetzelfde merk, voor ca 30,- euro heb je die drie chemico in huis kun je een hele tijd vooruit.
Film ontwikkelaar neem je Ilford LC 29, kun je verdunnen van 1-19 tot aan 1-29, rond de 14,00 euro.
Wetting agent kun je overslaan door het gebruik van gedistileerd water, a 0,50 per liter, zie Kruidvat ea.
En films schuin ophangen, zeker met kleinbeeld,maakt ook een groot verschil.
Laat je niet afschrikken door een teveel aan informatie, eerst maar ergens beginnen.een teveel aan technische info, zoals al geroepen, waarmee je als beginner toch niet veel mee kunt, het gaat veel verder, maar dat komt later wel.
Eerst maar ergens beginnen.

Best regards,
LCEL.

[Jed Freudenthal]

10 minuten spoelen, kost dat niet ontzettend veel water? Het gaat me niet om de kosten maar om liters drinkwater te gebruiken, daar moet wel een goede reden voor zijn

Als je uitgaat van zuurfixeer, geeft Agfa de volgende gegevens (zie Agfa zwart-wit chemicalien voor filmverwerking P-16-C):
Eindspoeling:
Voor de houdbaarheid van zwart-wit negatieven is een grondige eindspoeling van het allergrootste belang. Naar gelang de temperatuur, de beweging, de watertoevoer en waterafvoer bedraagt de spoeltijd voor films:
20 plus minus 5 minuten bij een waterdosering van 2-3 liter per minuut.

De spoeltijd kan verkort worden naar 6 minuten mits de waterhoeveelheid wordt opgevoerd naar 6 liter per minuut.
Het komt al gauw ergens op 40 liter water uit plus de energie om het water op temperatuur te brengen.

De zwak alkalische fixeer vergt een spoeltijd van minder dan een minuut. (Volgens een persoonlijke mededeling van Bill Troop heeft kodak vastgesteld dat 30 " voldoende zou zijn). Aangezien de zwak alkalische fixeer niet duurder is dan de zure fixeer (zelf aangemaakt) lijkt het mij mooi meegenomen en milieuvriendelijk. Zo spaar ik in iedere ontwikkelsessie al gauw 35 liter water.

De zwak alkalische fixeer is overigens een noodzaak in filmontwikkelmachines. Agfa heeft het daartoe al lang geleden op de markt gebracht.

Er zijn ook andere argumenten voor een alkalische fixeer. Het ontwikkelproces is in het algemeen alkalisch. Om een grote sprong in de zuurgraad te vermijden, houd je de zuurgraad alkalisch. En bij stainende ontwikkelaars is een zwak alkalische fixeer een noodzaak om de stain te behouden.

Het verhaal dat we hier hebben gehouden voor films is ook van toepassing bij fotopapier. Als je een zwak alkalische fixeer gebruikt, worden de fixeerresten sneller uitgespoeld. Zeker bij barietpapier geeft dat een mooie waterbesparing.

Jed